Terugwijkende kin en onderkin: tongbeen, mondademhaling en hoofdbalans

Vakartikel gezicht

Terugwijkende kin en onderkinWat de kinlijn mee bepaalt

Een onderkin geldt als vetkussentje, een terugwijkende kin als een kwestie van het bot. Beide kloppen maar gedeeltelijk. Hier lees je hoe referentiepositie van de tong, mondbodem en tongbeen, mondademhaling en hoofdbalans de lijn tussen kin en hals mee vormen, wat studies daarover laten zien en welke rol de training van ademhaling, slikken en hoofdbalans daarbij speelt.

Herken je dit?

Je kin oogt zacht, hoewel je slank bent?

Wat geldt voor jou?

Tik aan wat voor jou geldt.

Kloppen meerdere punten, dan loont het om verder te kijken dan vet en bot. Onder de kin liggen mondbodem en tongbeen, en hun spanning hangt ervan af hoe je ademt, hoe je slikt en hoe je hoofd balanceert. Deze functies zijn te trainen.

Wat er onder de kin ligtMondademhaling en kin
Dit vervangt geen onderzoek. Het laat je alleen zien waar je in dit artikel verder kunt lezen.

Het belangrijkste in het kort

  • Een onderkin is niet alleen vet. De kinlijn wordt ook gevormd door huid, mondbodem, de positie van het tongbeen, de stand van de onderkaak en de hoofdbalans.
  • Mondademhaling, een laag liggende tong en een naar voren gekanteld hoofd veranderen volgens ons in de regel deze lijn, lang voordat het bot zich aanpast. Studies laten zulke verbanden vooral zien bij kinderen in de groei.
  • De training van de basisfuncties ademhaling, slikken en hoofdbalans grijpt aan bij de spanning onder de kin en kan de voorwaarden scheppen dat de kinlijn verandert. Een bepaald uiterlijk belooft ze niet, en voor-en-na-foto’s deugen daarvoor niet als bewijs.

Video

Terugwijkende kin en onderkin: functie en kaakvorm

Das Video lädt erst nach dem Klick. Dann werden Daten an YouTube (Google) übertragen.

Begrippen

Onderkin en terugwijkende kin: twee bevindingen, één lijn

Wie zichzelf en profil bekijkt, let vooral op één lijn, die tussen kinpunt en hals. Aan die lijn hangen beide begrippen.

Met onderkin bedoelt men een volheid onder de kin die de overgang naar de hals zacht maakt. Een terugwijkende kin ligt in profiel verder naar achteren dan de lijn van voorhoofd, neus en lippen doet verwachten. Vaak zit er een terugliggende onderkaak achter. Beide komen vaak samen voor. Hoe verder de kin naar achteren ligt, hoe korter het traject naar de hals wordt, en het weefsel daaronder heeft minder ruimte.

OnderkinVaktaal submentale volheid, dus weefsel onder (sub) de kin (mentum)
Terugwijkende kinEen in profiel terugliggende kin, vaak met een terugliggende onderkaak, de retrognathie
Kin-halshoekDe hoek tussen de onderkant van de kin en de hals, in vaktaal de cervicomentale hoek
90 tot 110graden

bedraagt de kin-halshoek van een harmonieus ogend halsprofiel, aldus een Franse dissectiestudie. Een laag en ver naar voren staand tongbeen stelde daar zelfs aan de operatieve correctie een grens1

De kin-halshoek is dus niet alleen een kwestie van vet. Waar het tongbeen staat, hoe gespannen de mondbodem is en waar de onderkaak rust, tekent zich af onder de huid. Daarom kan ook een slank iemand een zacht profiel hebben.

Oorzaken

Vet, huid, spieren, bot: wat de kinlijn vormt

Onder de kin liggen meerdere lagen op elkaar. Elke laag kan bijdragen aan de volheid, en ze hangen met elkaar samen.

Vetweefsel

Boven en onder de platte halsspier ligt vet. Hoeveel, hangt af van lichaamsgewicht, aanleg en leeftijd.

Huid en bindweefsel

Met de jaren neemt de elasticiteit af. De huid volgt wat eronder ligt.

Mondbodem en tongbeen

Een spierplaat tussen de takken van de onderkaak draagt de tong. Die hangt aan het tongbeen, een bot zonder gewricht.

Onderkaak en kin

Ligt de onderkaak verder naar achteren of is hij naar beneden gedraaid, dan schuift de kin terug en wordt de lijn naar de hals korter.

Hoofdbalans

Schuift het hoofd naar voren en omlaag, dan wordt het weefsel onder de kin samengedrukt en verschuift het tongbeen mee.

De meeste aanbiedingen tegen een onderkin richten zich op vet en huid. De drie andere lagen bepalen echter de vorm waarin het weefsel ligt. Ze hangen af van functies die de hele dag doorlopen. Je slikt vele honderden tot duizend keer per dag, je ademt zonder pauze, en je hoofd balanceert op de wervelkolom.

282CT-opnamen

van de hals werden door de Mayo Clinic geanalyseerd. Het tongbeen stond bij vrouwen en mannen met het ouder worden lager2

2millimeter

verder naar voren stond het tongbeen in dezelfde analyse per 5 punten meer body-mass-index2

De auteurs brengen dat in verband met de kin-halshoek, die met de leeftijd stomper wordt. Oorzaak of gevolg kan een dwarsdoorsnede-analyse niet ophelderen. Ze laat echter zien dat een bot dat je van buiten niet ziet, de kinlijn mee bepaalt.

Anatomie

Tongbeen en mondbodem: de ophanging onder de kin

Tussen kin en strottenhoofd ligt een klein bot dat geen ander bot raakt. Het verklaart waarom tong, ademhaling en hoofdbalans zich onder de kin aftekenen.

Het tongbeen hangt uitsluitend in spieren, banden en fascies. Bovenaan hechten spieren aan die naar de onderkaak en de schedelbasis lopen. Voor de kinlijn is de kaak-tongbeenspier het belangrijkst, de musculus mylohyoideus. Die spant zich als brede plaat tussen de takken van de onderkaak en vormt de mondbodem.

Onderaan lopen spieren naar borstbeen en schouderblad. Daartussen hangt het tongbeen in trek en tegentrek. Verandert een trekrichting, dan verschuift het bot, en daarmee mondbodem en kinlijn.

3D-rendering schuin van onderen: in de boog van de onderkaak spant zich de mondbodem (rood), daaronder liggen tongbeen en strottenhoofd.
3D-rendering schuin van onderen: in de boog van de onderkaak spant zich de mondbodem (rood), daaronder liggen tongbeen en strottenhoofd.

De tong ligt niet in de mond als in een schaal. Ze rust op een beweeglijke bodem.Hoe hoog die bodem staat, hangt af van de positie van het tongbeen, en die verandert met ademhaling, slikken en hoofdbalans.

Daarmee wordt de referentiepositie van de tong een kwestie van de kinlijn. Ligt de tong na het slikken tegen het gehemelte, met de punt bij de kleine verhoging achter de bovenste snijtanden, dan draagt ze haar gewicht deels zelf en behoudt de mondbodem een basisspanning. Ligt ze laag en breed in de onderkaak, dan rust haar massa op de mondbodem. Volgens ons welft het weefsel onder de kin zich dan eerder naar beneden.

Veel mensen zoeken daarvoor naar de “juiste rustpositie van de tong”. Een vaste rustpositie heeft de tong niet. Ze werkt voortdurend mee en keert na elke slik terug naar haar referentiepunt. Meer daarover in het artikel over de referentiepositie van de tong.

Schema op een foto: lippen gesloten, de tong ligt tegen het gehemelte, mondbodem en kinlijn hebben spanning.
Schema op een foto: lippen gesloten, de tong ligt tegen het gehemelte, mondbodem en kinlijn hebben spanning.

Staat de mond open, dan zakt de tong, draait de onderkaak naar beneden en achteren en verliest de lijn tussen kin en hals aan contour. Het slikpatroon daarachter beschrijft het artikel Slikken en slikstoornis.

Dezelfde persoon met licht geopende mond: de tong ligt laag, de kin wijkt terug.
Dezelfde persoon met licht geopende mond: de tong ligt laag, de kin wijkt terug.

Ademhaling

Mondademhaling en gezicht: als de kin terugwijkt

Wie door de mond ademt, opent hem. Dat klinkt vanzelfsprekend, maar verandert de mechanica van de hele onderkaak.

Gaat de mond open, dan draait de onderkaak naar beneden en achteren, en de kin schuift terug. Even is dat alleen een beweging. Blijft de mond echter vele uren per dag en ’s nachts open, dan wordt het een uitgangssituatie waaraan de spieren zich aanpassen, en tijdens de groei ook het bot.

Dat de ademhaling de positie van de kin kan veranderen, liet een dierproef in Californië zien. Bij acht groeiende apen werd mondademhaling afgedwongen, acht andere dienden ter vergelijking. Bij de mondademers zakte de kin en draaide de onderkaak naar achteren. De auteurs concludeerden dat de positie van de kin wordt gestuurd door het evenwicht tussen de spieren boven het tongbeen en de gezichtsmusculatuur3.

56%

van de kinderen met tekenen van een verstopte neus hadden in een analyse uit Jeruzalem geen dichte afsluiting van lippen en tong, bij neusademers was dat 30 %. De onderkaak van de mondademers was sterker naar achteren en beneden gedraaid4

118Kinderen

werden in Madrid op röntgenfoto’s vergeleken. De 53 mondademers hadden een verder terugliggende onderkaak dan de 65 neusademers5

Deze bevindingen zijn afkomstig van kinderen in de groei en uit vergelijkingen die op zichzelf geen oorzaak bewijzen. Voor ons staan ze aan het begin van veel oorzakelijke ketens die bij de functie beginnen en niet bij het bot. ’s Nachts toont hetzelfde patroon zich vaak als snurken, meer daarover in het artikel Snurken en slaapapneu.

  1. De mond staat open

    Door een vaak verstopte neus, uit gewoonte of na een lange spenentijd. De tong zakt.

  2. Het lichaam compenseert

    De onderkaak draait naar achteren en beneden, het hoofd schuift naar voren. Het zenuwstelsel slaat deze compensatie op als patroon.

  3. De spanning gaat verloren

    Mondbodem en spieren boven het tongbeen zijn niet meer in hun functie ingebonden. Wat niet wordt gebruikt, verliest aan spanning.

  4. De vorm volgt

    Tijdens de groei passen kaak en gehemelte zich aan, bij volwassenen vooral de weke delen. De kinlijn wordt zachter, de kin lijkt terug te wijken.

Hoofdbalans

Hoofd naar voren, kinlijn zacht

Laat je voor de spiegel je hoofd zakken, dan ontstaat bij bijna iedereen een onderkin. De hoofdbalans hoort daarom bij de kinlijn.

Balanceert het hoofd boven de wervelkolom, dan vormen onderkaak en hals ongeveer een rechte hoek. Het weefsel onder de kin heeft ruimte, de mondbodem behoudt zijn spanning.

De spieren die het hoofd oprichten en de spieren bij het tongbeen werken daarbij samen.

Schema: hoofd in balans, tussen onderkaak en hals zit ongeveer 90 graden.
Schema: hoofd in balans, tussen onderkaak en hals zit ongeveer 90 graden.

Kantelt het hoofd naar voren en omlaag, dan wordt de hoek scherper. Het weefsel onder de kin wordt samengeschoven, het tongbeen verschuift mee. Op de telefoon en achter het scherm wordt deze houding gemakkelijk een gewoonte.

Schema: hoofd naar voren gekanteld, de hoek krimpt tot 74 graden, de kinlijn wordt samengedrukt.
Schema: hoofd naar voren gekanteld, de hoek krimpt tot 74 graden, de kinlijn wordt samengedrukt.

Hoe nauw tongbeen en hoofdbalans samenhangen, liet een langetermijnobservatie bij 24 mensen met een volledige gebitsprothese zien. Over 15 jaar kantelde hun halswervelkolom gemiddeld 5 graden verder naar voren. De verticale positie van het tongbeen volgde daarbij de kanteling van de onderkaak, de horizontale vooral de kanteling van hals en hoofd6.

40gezonde mensen

werden in Shanghai eenmaal met gebalanceerd en eenmaal met naar voren geschoven hoofd geröntgend. Op één na verschilden alle meetwaarden voor de positie van het tongbeen tussen beide houdingen7

Ga zijwaarts voor een spiegel staan. Richt je hoofd op, leg de tongpunt tegen het gehemelte achter de bovenste snijtanden, sluit je lippen en slik één keer krachtig. Wat gebeurt er met je kinlijn?

Bot

Kan de kaakvorm nog veranderen?

Veel mensen horen dat hun onderkaak gewoon te kort is gegroeid. Soms klopt dat. Maar ook een bot heeft een ontwikkelingsgeschiedenis.

Bot is levend weefsel. Volgens het mechanostaatmodel van Harold Frost bepaalt vooral de dagelijkse belasting hoe stevig een bot na de geboorte wordt8. In het gezicht komt die belasting van kauwen, slikken, tongdruk en lipsluiting. Tijdens de groei werkt ze mee aan de vorm. Bij volwassenen verloopt elke ombouw langzaam, en hoe ver die de zichtbare vorm verandert, is niet onderzocht.

Dat de functie tijdens de groei een richting aangeeft, laat een Zweedse studie zien. 38 kinderen met een sterk verstopte neus-keelholte hadden bij aanvang een sterker terugliggende onderkaak dan 37 kinderen met vrije luchtwegen. In de vijf jaar na verwijdering van de neusamandelen groeide de onderkaak bij de meisjes horizontaler dan in de vergelijkingsgroep, bij de jongens bleek alleen een tendens9.

Voor volwassenen zijn zulke gegevens er niet. Daarom beloven we geen langere onderkaak en geen nieuwe kinvorm. Wat ook bij volwassenen kan veranderen, is de positie waarin de onderkaak rust. Die is alleen via gewrichten, spieren en banden met de schedel verbonden, en de spieren bepalen mee of hij naar achteren en beneden zakt of in zijn midden blijft.

Mond geopend: de onderkaak draait naar achteren en beneden, de kin wijkt terug, de lijn naar de hals wordt zachter.
Mond geopend: de onderkaak draait naar achteren en beneden, de kin wijkt terug, de lijn naar de hals wordt zachter.

Een contour is nog geen botvorm.Voor-en-na-opnamen van het gezicht kunnen vet, spierspanning, hoofdbalans en bot niet van elkaar scheiden. Als bewijs zijn ze daarom niet geschikt, niet voor ons en niet voor andere methoden.

Bij kinderen groeit de kaak nog. Staat de mond vaak open of wordt er veel door de mond geademd, dan loont het om vroeg te letten op neusademhaling en mondsluiting. Meer daarover onder FaceFormer voor kinderen.

Behandelingen plaatsen

Onderkin weg? Wat er wordt aangeboden

Tegen een onderkin zijn er injecties, operaties, apparaten en oefeningen. Ze richten zich op verschillende lagen.

De vetwegspuit met deoxycholzuur lost vetcellen onder de kin op. Operatief kan vet worden weggezogen. Een kinimplantaat of kinplastiek verlengt de kin, bij een uitgesproken afwijkende stand wordt de onderkaak in een kaakoperatie verplaatst, en bij een terugliggende onderkaak komen vaak een beugel of aligners ter sprake. Voor de spuit zijn er grote studies met placebovergelijking, tot de auteurs van de belangrijkste behoorden medewerkers van de fabrikant.

70,0%

van de 256 met de injectie behandelden verbeterden minstens één stap op de beoordelingsschaal, met placebo was dat 18,6 % van 25010

4,3%

van de behandelden had een overwegend lichte, tijdelijke zwakte van de zenuw die de mondhoek beweegt10

Beugels en aligners verschuiven tanden met kracht van buitenaf, de functie die ze ooit heeft verplaatst, veranderen ze niet. In het vakgebied geldt het recidief daarom als normaal. Het Cochrane-overzicht over retentie met 47 studies en 4.377 deelnemers gaat ervan uit dat tanden zonder retentie terugwandelen in de richting van de uitgangsstand13. Tanden verplaatsen zich echter niet vanzelf, er werken krachten, en dat zijn volgens ons in de regel tong, lippen en ademhaling, die verder in het oude patroon werken.

Richt zich op de vorm

  • Vetweg-injectie en liposuctie
  • Kinimplantaat, kinplastiek en kaakoperatie, bijvoorbeeld de BiMax
  • Beugel en aligners
  • Werkt op vet, weke delen, tanden of bot

Richt zich op de functie

  • Referentiepositie van de tong en slikpatroon
  • Neusademhaling en mondsluiting
  • Hoofdbalans
  • Werkt op spanning en positie onder de kin

Beide wegen sluiten elkaar niet uit. Verloop en risico’s beschrijft het artikel over de kaakoperatie BiMax, hoe de training zich tot andere methoden verhoudt, staat onder FaceFormer en andere behandelingen.

De chirurgie behandelt kaken als vormen die je opnieuw samenstelt. Een levende kaak volgt echter de functies die dagelijks op hem inwerken. Loopt na de operatie de mondademhaling met een laag liggende tong door, dan krijgt het bot verder dezelfde prikkels, en het oude patroon werkt tegen het nieuwe resultaat in. Volgens ons hoort de functie daarom vóór elke beslissing voor een vormverandering en daarna in de training.

En oefeningen? Over gezichtsgymnastiek en face yoga vond een overzichtsstudie 9 onderzoeken, geen daarvan met een vergelijkingsgroep11. Een recenter overzicht vond 12 studies met 321 vrouwen en afzonderlijke verbeteringen aan wangen en kaaklijn, maar acht het bewijs ontoereikend12. Voor de onderkin zelf is er geen betrouwbare studie, ook niet naar onze training. Wat er over de FaceFormer-therapie beschikbaar is, laat de pagina Studies en wetenschap.

3D-film

Hoofdbalans en mondbodem in één oefening

De animatie toont de hoofdbalansrotatie, module 8 van de FaceFormer-oefeningen. De mondbodem licht groen op wanneer hij bij het slikken werkt.

Training

De kin trainen: de functie, niet één spier

Losse kinoefeningen, zoals het naar voren schuiven van de onderkaak, spannen spieren alleen op dat moment aan. Daarna neemt het gewone patroon het weer over, want een patroon verandert niet door inzicht, maar door frequente, precieze herhaling. Volgens ons telt daarom dat mondsluiting, referentiepositie van de tong, neusademhaling en hoofdbalans zonder nadenken samenlopen. Precies dat oefent de FaceFormer-training.

De FaceFormer ligt in het mondvoorhof. Bij de basisoefening drukken de lippen de lippenwig samen, ligt de tongpunt tegen het gehemelte, bijt je kort op elkaar en slik je. De onderdruk trekt de tong tegen het gehemelte, en de mondbodem en de spieren boven het tongbeen werken bij het slikken mee.

Vanaf week 3 komt de trekoefening erbij. Bij een terugliggende onderkaak met een terugwijkende kin noemt de handleiding de trekoefening naar boven in plaats van de trek naar voren.

Trekoefening naar boven: de hand leidt de lippenwig naar boven, de lippen houden de mondsluiting daartegen vast.
Trekoefening naar boven: de hand leidt de lippenwig naar boven, de lippen houden de mondsluiting daartegen vast.
  1. Vanaf dag 1

    Basisoefening

    Drie keer per dag met de FaceFormer ZERO. De gratis app begeleidt je en telt mee.

  2. Vanaf week 3

    Trekoefening

    Naar voren, of naar boven bij een terugliggende onderkaak. Train je met een praktijk, dan legt die samen met jou de richting vast.

  3. Na enkele weken

    Overstap op de ONE

    Overdag train je met de FaceFormer ONE. Die is even groot en heeft dezelfde vorm als de ZERO, alleen van steviger materiaal.

  4. Vanaf week 6

    Hoofdbalans-rotatie

    De hoofdbalansrotatie verbindt de training met de spieren die het hoofd in balans houden.

  5. Over maanden

    Het patroon verloopt vanzelf

    Het oefenmanual rekent met zes tot twaalf maanden, daarna volgt een onderhoudstraining.

De trekoefening naar boven is niet bedoeld voor een naar voren geplaatste onderkaak. Draag je een beugel of een splint op advies van een arts, bespreek de aanpak dan met je praktijk en stop met niets op eigen houtje. Alle modules vind je op de oefenpagina’s. Onderbreek de training bij pijn.

Dagelijks leven

De kinlijn in het dagelijks leven

01

Lippen dicht, tong omhoog

De lippen liggen ontspannen tegen elkaar, de tongpunt achter de bovenste snijtanden, de tanden raken elkaar niet.

02

Door de neus ademen

Let er overdag op of je mond openstaat. Je mond ’s nachts dichtplakken leert je geen mondsluiting, meer daarover onder Mouth Taping.

03

Beeldscherm op ooghoogte

Zet je beeldscherm en telefoon zo neer dat je hoofd boven je lichaam in balans blijft.

04

Niet klemmen

Kauwen hoort bij de functie, voortdurend tandenklemmen en urenlang kauwgom kauwen niet. Klem je vaak, lees dan het artikel over CMD.

05

Foto’s goed lezen

Een foto van schuin onder of met gebogen hoofd laat bij bijna iedereen een onderkin zien. Vergelijk jezelf alleen bij dezelfde hoofdbalans en hetzelfde licht.

06

Voorgeschreven behandeling niet op eigen houtje stoppen

Gebruik je een splint, een beugel of een neusspray op advies van een arts, bespreek veranderingen dan met je praktijk. De training is daarmee te combineren.

Vragen

Veel gevraagd

Waar komt een onderkin vandaan als ik slank ben?

Een onderkin is niet alleen vet. Staat het tongbeen laag, heeft de mondbodem weinig spanning, ligt de onderkaak naar achteren of schuift het hoofd naar voren, dan wordt de lijn tussen kin en hals zacht, ook zonder veel vetweefsel. Daarbij komen aanleg en leeftijd. Met de jaren zakt het tongbeen bij vrouwen en mannen lager.

Kun je een onderkin wegtrainen?

Vetweefsel is niet gericht op één plek weg te trainen, en een resultaat beloven wij niet. Onder de kin liggen echter mondbodem en tongbeen, en hun spanning hangt ervan af of de tong in de referentiepositie van de tong tegen het gehemelte ligt, hoe je slikt en hoe je hoofd in balans is. De training van deze functies kan de voorwaarden scheppen dat de lijn tussen kin en hals verandert. Hoe sterk, hangt ervan af welk aandeel spanning en hoofdbalans bij jou hebben.

Kan een terugwijkende kin bij volwassenen nog veranderen?

Bot wordt levenslang omgebouwd, bij volwassenen echter langzaam, en of de kinvorm daardoor zichtbaar verandert, is niet onderzocht. Wat kan veranderen, is de positie waarin de onderkaak rust, want die hangt aan spieren en banden. Daarom beloven we geen langere onderkaak, maar trainen we de functies die hem leiden.

Welke rol speelt mondademhaling voor het gezicht?

Bij een open mond draait de onderkaak naar beneden en achteren, en de tong zakt. Studies bij kinderen laten bij mondademers vaker een terugliggende onderkaak zien. Tijdens de groei kan dat de ontwikkeling van het gezicht mee bepalen, bij volwassenen vooral de weke delen onder de kin.

Helpt mewing tegen een onderkin?

Het idee erachter, dat de tong tegen het gehemelte hoort, delen we. Voortdurend bewust drukken is echter geen natuurlijk patroon. De referentiepositie van de tong ontstaat bij het slikken en stelt zich dan zonder kracht in. De plaatsing van Mewing vind je in het artikel over de referentiepositie van de tong.

Welke trekoefening past bij een terugwijkende kin?

De handleiding noemt bij een terugliggende onderkaak met terugwijkende kin de trekoefening naar boven in plaats van de trek naar voren, vanaf week 3 samen met de basisoefening. Bij een naar voren staande onderkaak is ze niet bedoeld. Train je met een praktijk, dan legt die samen met jou de richting vast.

Wat doet de vetweg-injectie bij een onderkin?

Ze vermindert vetweefsel onder de kin, dat is in grote studies met placebovergelijking aangetoond. Bijwerkingen waren daar overwegend licht en tijdelijk. Aan de positie van tongbeen en onderkaak en aan het patroon van ademhaling, slikken en hoofdbalans verandert ze niets. Of ze voor jou in aanmerking komt, bespreek je met een arts.

Meer over dit onderwerp

Meer artikelen uit de kennisbank

Alle onderwerpen in een overzicht

Hoe verder

Dr. Klaus-Jürgen Berndsen
Dr. Klaus-Jürgen BerndsenOntwikkelaar van de FaceFormer-therapie. Inhoudelijke basis: het boek “Trust the Triad”. Stand: september 2026.

Bronnen

  1. Knipper P, Mitz V, Lemerle JP (1996). Cervicoplastie expérimentale: correction de l’angle cervico-mentonnier par suspension postéro-supérieure de l’os hyoïde. Étude de 20 dissections anatomiques. Annales de Chirurgie Plastique et Esthétique 41(1):37-44. PMID 8734098. Bron
  2. Meira Pazelli A, Shehab AA, Rames JD, Hussein SM, Bustos SS, Sears VA, Wentworth AJ, Morris JM, Sharaf BA (2024). Hyoid Position and Aging: A Comprehensive Analysis Using AI-assisted Segmentation of 282 Computed Tomography Scans. Plastic and Reconstructive Surgery Global Open 12(9):e6119. PMID 39247578. Bron
  3. Tomer BS, Harvold EP (1982). Primate experiments on mandibular growth direction. American Journal of Orthodontics 82(2):114-119. PMID 6961782. Bron
  4. Harari D, Redlich M, Miri S, Hamud T, Gross M (2010). The effect of mouth breathing versus nasal breathing on dentofacial and craniofacial development in orthodontic patients. The Laryngoscope 120(10):2089-2093. PMID 20824738. Bron
  5. Chung Leng Muñoz I, Beltri Orta P (2014). Comparison of cephalometric patterns in mouth breathing and nose breathing children. International Journal of Pediatric Otorhinolaryngology 78(7):1167-1172. PMID 24833165. Bron
  6. Tallgren A, Solow B (1984). Long-term changes in hyoid bone position and craniocervical posture in complete denture wearers. Acta Odontologica Scandinavica 42(5):257-267. PMID 6597991. Bron
  7. Ye J, Jin L, Cheng R, Lv X, Yao Y, Xu L, Cai B, Fang Z, Tsai TY (2025). Changes in the craniofacial morphology and hyoid bone position in the neutral and forward head posture in healthy individuals: A cross-sectional study. Journal of Back and Musculoskeletal Rehabilitation 38(3):533-543. PMID 39973255. Bron
  8. Frost HM (2003). Bone’s mechanostat: a 2003 update. Anatomical Record A 275(2):1081-1101. PMID 14613308. Bron
  9. Linder-Aronson S, Woodside DG, Lundström A (1986). Mandibular growth direction following adenoidectomy. American Journal of Orthodontics 89(4):273-284. PMID 3515955. Bron
  10. Jones DH, Carruthers J, Joseph JH, Callender VD, Walker P, Lee DR, Subramanian M, Lizzul PF, Gross TM, Beddingfield FC 3rd (2016). REFINE-1, a Multicenter, Randomized, Double-Blind, Placebo-Controlled, Phase 3 Trial With ATX-101, an Injectable Drug for Submental Fat Reduction. Dermatologic Surgery 42(1):38-49. PMID 26673433. Bron
  11. Van Borsel J, De Vos MC, Bastiaansen K, Welvaert J, Lambert J (2014). The effectiveness of facial exercises for facial rejuvenation: a systematic review. Aesthetic Surgery Journal 34(1):22-27. PMID 24327764. Bron
  12. Seraj SS, Moses O, Kamel Y, Almishwat ASH, Maliyil JC, Dalmar M, Faderani R, Mosahebi A (2025). Efficacy of Conservative Techniques for Mechanical Facial Rejuvenation: A Systematic Review. Aesthetic Surgery Journal Open Forum 7:ojaf144. PMID 41322034. Bron
  13. Martin C, Littlewood SJ, Millett DT, Doubleday B, Bearn D, Worthington HV (2023). Retention procedures for stabilising tooth position after treatment with orthodontic braces. Cochrane Database of Systematic Reviews 5:CD002283. Bron

Aan de slag

Klaar voor de training?

De gratis FaceFormer-app begeleidt de basisoefeningen, telt mee en herinnert je aan de sessies. Desgewenst begeleidt een praktijk uit het behandelaarsoverzicht je.

De FaceFormer-training is erop gericht de basisfuncties ademhaling, slikken en hoofdbalans met mondsluiting en referentiepositie van de tong weer fysiologisch af te stellen, en schept daarmee de voorwaarde waardoor klachten kunnen verbeteren. Het vervangt geen onderzoek door een arts. Behandelaars bij jou in de buurt vind je in het behandelaarsoverzicht.


Nu FaceFormer kopen

Modellenoverzicht
ZERO kinderset
De FaceFormer voor kinderen van 2-10 jaar
59,90€
2-10 jaar
Succesboekset
Facy draagtas/nekkussen
incl. gekleurde hygiënebox
ZER+ONE
De starterset voor jongeren en volwassenen
64,33€
Beste aanbieding
Met zwarte & witte hygiënebox
ZERO om mee te beginnen
ZERO aanbevolen voor gebruik 's nachts
ONE voor gevorderde training
ONE blue/clear
De FaceFormer voor jongeren en volwassenen
39,90€
In blauw of kristalhelder
incl. gekleurde hygiënebox
Voor de FaceFormer-training
Geschikt voor zowel dagelijkse training als gebruik 's nachts