Terapia · Dla rodziców
Dzieci ćwicząprzez zabawę.
Zamykanie ust, pozycja języka, oddychanie przez nos i połykanie dojrzewają w dzieciństwie, w czasie, gdy szczęki i twarz jeszcze rosną. Tutaj dowiesz się, po czym możesz rozpoznać sygnały, jak dzieci trenują z FaceFormer i jak ty jako mama lub tata możesz w tym pomóc.
Dzieci wrastają w swoje funkcje. A funkcje rosną razem z nimi.
To, jak dziecko oddycha, połyka i trzyma usta, powtarza się od kilkuset do tysiąca razy w ciągu dnia i nocy. Te wzorce współdecydują o tym, w jakim kierunku rozwijają się podniebienie, szczęki i twarz. Dlatego warto przyjrzeć się temu wcześnie.
Rozwój
Dlaczego pierwsze lata się liczą
Oddychanie, połykanie i równowaga głowy tworzą razem triadę, krąg funkcjonalny, który kształtuje się już przed narodzinami. W dzieciństwie dojrzewa i w tym czasie jest szczególnie podatny na kształtowanie.
Ćwiczone przed narodzinami
Już w łonie matki dziecko połyka płyn owodniowy i ćwiczy ruchy oddechowe. Zdrowe noworodki oddychają przez nos i mogą ssać pierś, nie przerywając przy tym oddychania.
Dojrzewające w codzienności
Karmienie piersią ćwiczy ssanie, połykanie i oddychanie jednocześnie. Około szóstego miesiąca czubek języka staje się ruchomy, a w ciągu drugiego roku życia rozpoczyna się przejście do dojrzałego połykania.
Kształtowane podczas wzrostu
W okresie wzrostu kość dostosowuje się do sił, które działają na nią dzień po dniu, a przy tym czas działania liczy się bardziej niż siła. Język przy podniebieniu daje szczęce górnej od wewnątrz oparcie i kierunek. Badania opisują związki między oddychaniem przez usta a rozwojem szczęk i twarzy.
Wzorce się utrwalają
Smoczek, kciuk albo długo zatkany nos mogą wprowadzić dziecko we wzorzec zastępczy. Układ nerwowy go przejmuje i często go zachowuje, nawet gdy nos później znów jest drożny. Dlatego trening zaczyna się od samego wzorca.
Tak wygląda ten wzorzec
Wargi luźno do siebie przylegają, czubek języka leży przy małym wzniesieniu za górnymi siekaczami, brodawce przysiecznej (papilla incisiva), a powietrze przepływa przez nos. Klaus Berndsen nazywa to ułożenie wyjściowe pozycją referencyjną języka.
Nie wymaga ona siły, lecz warunków, w których układ nerwowy utrzymuje ją bez udziału uwagi. Właśnie to ułożenie wyjściowe dziecko ma znów przyjmować samo, w dzień podczas zabawy i w nocy we śnie.
Obserwuj
Po czym możesz rozpoznać sygnały
Najlepiej znasz swoje dziecko. Poniższe obserwacje nie są diagnozą. Są dobrym powodem, by przyjrzeć się dokładniej i zapytać w gabinecie, czy nos jest drożny i jak pracują język i wargi.
W ciągu dnia
Podczas zabawy, czytania czy oglądania telewizji usta są często otwarte. Twoje dziecko słyszalnie oddycha przez usta, wargi są suche. Na siedząco się garbi, a głowa wysuwa się do przodu.
W nocy
Twoje dziecko śpi z otwartymi ustami, chrapie lub śpi niespokojnie. Rano ma suche usta, a w ciągu dnia często wydaje się zmęczone lub rozkojarzone.
Nawyki
Smoczek lub kciuk jeszcze długo po drugich urodzinach często trafiają do buzi. Podczas mówienia lub połykania język wsuwa się między zęby, niektóre głoski „s” brzmią sepleniąco.
Również częste infekcje górnych dróg oddechowych lub nawracające zapalenia ucha środkowego mogą mieć związek z oddychaniem przez usta. Porozmawiaj o takich obserwacjach z pediatrą lub laryngologiem.
Tak trenują dzieci
Miękki FaceFormer, własny plan
Dzieci trenują z FaceFormer ZERO. Ma ten sam kształt i rozmiar co ONE, tylko materiał jest bardziej miękki, i jest zalecany dla dzieci do dziesiątego roku życia. Plan dopasowuje do twojego dziecka gabinet terapeutyczny. W przypadku małych dzieci to gabinet ustala, od kiedy i w jakiej formie odbywa się trening. W sklepie: zestaw dziecięcy ZERO z pudełkiem higienicznym, pluszowym etui i książeczką sukcesów albo sam ZERO.
Dzieci od początku wykonują dwa ćwiczenia. Podczas ćwiczenia podstawowego dziecko trzyma klin wargowy wargami, zagryza, połyka, a potem się rozluźnia. Podczas ćwiczenia z pociąganiem FaceFormer jest delikatnie pociągany do przodu, a wargi go przytrzymują. Język układa się przy tym przy podniebieniu, a powietrze przepływa przez nos. W ten sposób dzieci trenują oddychanie przez nos i zamykanie ust, nie musząc myśleć o oddychaniu.
Siła nie jest tu ważna. Liczy się to, by każde powtórzenie wyszło starannie. Nie ćwiczy się częściej niż trzy razy dziennie. Bezpłatna aplikacja FaceFormer prowadzi przez ćwiczenia podstawowe i liczy powtórzenia.
Dzień 1–14
Trzy razy dziennie po 5 ćwiczeń podstawowych i 5 ćwiczeń z pociąganiem.
Dzień 15–28
Trzy razy dziennie po 10 ćwiczeń podstawowych i z pociąganiem.
Od 5. tygodnia
Trzy razy dziennie po 20 ćwiczeń podstawowych i z pociąganiem, jeśli dziecko dobrze sobie radzi.
W nocy
Po kilku tygodniach ZERO dochodzi także w nocy. To normalne, że na początku wypada.
Tak wygląda łagodny start, który gabinety stosują u dzieci. Najmłodsze dzieci nie ćwiczą według liczb, lecz przez zabawę. Od około dziesiątego roku życia po kilku tygodniach do treningu w ciągu dnia może dojść twardszy ONE, w nocy pozostaje ZERO. Wszystkie kroki szczegółowo: ćwiczenie podstawowe, ćwiczenie z pociąganiem i stosowanie nocne.
Wytrwałość
Chwalić, stemplować, bawić się
Kto chce oduczyć swoje dziecko oddychania przez usta, szybko zauważa, że upomnienia niewiele dają. Wzorca, który działa samoczynnie, nie da się sterować siłą woli. Uczy się go na nowo poprzez wiele jednakowych powtórzeń, a do tego dzieci potrzebują przede wszystkim radości i ciebie.
Kto chce wspierać zamykanie ust u swojego dziecka, potrzebuje przede wszystkim regularności. Jest ona ważniejsza niż perfekcja. Zestaw dziecięcy FaceFormer ZERO zawiera oprócz ZERO pudełko higieniczne, pluszowe etui i książeczkę sukcesów z pieczątką.
Wprowadzaj przez zabawę
Przedstaw FaceFormer jako motyla albo pozwól, by w ćwiczeniu uczestniczyła pacynka. Pokaż, jak powinien być ułożony, i pozwól dziecku to naśladować.
Ćwiczcie razem
Gdy mama, tata albo rodzeństwo trenują razem, trening staje się zwykłą rutyną, a dziecko nie czuje się inne.
Liczcie widocznie
Pieczątka w książeczce sukcesów za każdą sesję albo wykałaczka jako kolec jeża w otworach wentylacyjnych pudełka za każde powtórzenie. Dzięki temu dziecko widzi, co już udało mu się osiągnąć.
Małe przeciąganie liny
Dziecko trzyma klin wargowy wargami, a ty bardzo delikatnie ciągniesz. Ćwiczenie z pociąganiem zamienia się w zabawę, a język układa się przy tym przy podniebieniu.
Prosto, z przerwami
Na początku ćwiczcie na stojąco, później na taborecie bez oparcia, żeby dziecko się nie garbiło. Między ćwiczeniami wolno się bawić.
Chwal i nagradzaj
Pochwała za każde staranne powtórzenie i niezawodna nagroda, na przykład wspólna zabawa, lody albo wyjście do kina. Lepiej krótkie sesje, które udają się codziennie, niż długie, które wywołują opór.
Do wspólnego ćwiczenia
Ćwiczenia z filmem
Usiądź z dzieckiem przed ekranem i ćwiczcie razem. Filmy do wspólnego ćwiczenia na YouTube prowadzą przez ćwiczenie podstawowe i ćwiczenie z pociąganiem.
5× ćwiczenie podstawowe i z pociąganiem (3 min)10× ćwiczenie podstawowe i z pociąganiem (6 min)
Krótki film pasuje do pierwszych dwóch tygodni, dłuższy do 3. i 4. tygodnia. Dla ciebie jako mamy lub taty obszerny film informacyjny wyjaśnia, jak zbudowany jest trening z dziećmi.
We współpracy
Aparat ortodontyczny, logopedia i FaceFormer
Trening uzupełnia to, co robią inne specjalności. Nie odstawiaj na własną rękę leczenia zaleconego przez lekarza lub dentystę.
Z aparatem ortodontycznym. ZERO i ONE można stosować razem z aparatami ruchomymi i stałymi, także w nocy. Przy zamkach (bracketach) pasek wosku ortodontycznego chroni materiał. Uzgodnij przebieg z gabinetem ortodontycznym. Aparat ustawia zęby, a trening działa na język, wargi i oddychanie, które każdego dnia wpływają na zęby.
Z logopedią. Terapia FaceFormer jest stosowana w wielu gabinetach logopedycznych jako część terapii miofunkcjonalnej u dzieci. Jeśli twoje dziecko jest już w trakcie terapii, zapytaj tam, jak można włączyć trening.
Po operacji migdałka gardłowego lub migdałków. Jeśli nos jest zatkany przez powiększony migdałek gardłowy, najpierw wyjaśnia się sprawę drożności dróg oddechowych. Po zabiegu nos jest drożny, ale utrwalony wzorzec często pozostaje. To dobry moment, by trenować oddychanie przez nos.
U dzieci terapia FaceFormer jest stosowana między innymi przy przestawianiu się z oddychania przez usta na oddychanie przez nos, przy dysfunkcjach języka, przy oduczaniu smoczka i ssania kciuka, przy funkcjonalnie uwarunkowanych zaburzeniach mowy i języka oraz towarzysząco przy wadach zgryzu i anomaliach szczęk. Wszystkie obszary: Gdzie stosuje się terapię FaceFormer?
Stan badań
Badane u dzieci
Najważniejsze badanie dotyczące terapii FaceFormer przeprowadzono z udziałem dzieci i młodzieży. W Klinice Uniwersyteckiej Hamburg-Eppendorf 45 dzieci i nastolatków w wieku od niespełna czterech do siedemnastu lat losowo przydzielono do dwóch grup. Jedna trenowała z FaceFormer, druga z terapią miofunkcjonalną bez urządzenia, każda przez sześć miesięcy. Po sześciu miesiącach ponownie zbadano 30 z nich, 17 z FaceFormer i 13 bez urządzenia; do nich odnoszą się wartości procentowe.
Ograniczenia też trzeba wymienić. Siła warg wzrosła w obu grupach. W wymowie nie wykazano różnicy. Jak trwałe są wyniki w dłuższej perspektywie, badanie nie sprawdzało, a jest to pojedyncze badanie na małej grupie. Więcej na ten temat: Jak działa terapia FaceFormer?
Oddychanie przez usta
Nieprawidłowy wzorzec połykania po 6 miesiącach
Schwan M, rozprawa doktorska, Uniwersytet w Hamburgu 2007. Korbmacher et al., Int J Orofacial Myology 2004. Randomizowane, 45 dzieci i nastolatków, sześć miesięcy, 30 zbadanych ponownie (17 z urządzeniem, 13 bez).
Pytania rodziców
Często zadawane pytania
Od jakiego wieku moje dziecko może trenować z FaceFormer?
W przypadku małych dzieci to gabinet ustala, od kiedy i w jakiej formie odbywa się trening. Najmłodsze ćwiczą przez zabawę, ze stałą liczbą powtórzeń dzieci trenują zwykle od wieku przedszkolnego. Gabinety pracujące z dziećmi znajdziesz w wykazie terapeutów.
Czy FaceFormer można stosować już u niemowląt lub bardzo małych dzieci z zaburzeniami karmienia?
Nie na własną rękę. U niemowląt i małych dzieci z zaburzeniami karmienia FaceFormer wchodzi w grę tylko pod fachową opieką terapeutyczną, a to, czy i jak zostanie zastosowany, rozstrzyga się indywidualnie. Ogólnie dzieci poniżej czterech lat trenują wyłącznie pod fachową opieką. Porozmawiaj o tym w gabinecie, który już opiekuje się twoim dzieckiem.
Czy istnieje FaceFormer w rozmiarze dziecięcym?
Nie. Wszystkie FaceFormery mają ten sam kształt i rozmiar. ZERO jest wykonany z bardziej miękkiego materiału i zalecany dla dzieci do dziesiątego roku życia. Na początku wydaje się nieznajomy prawie wszystkim dzieciom. Jeśli sprawia ból, zadzwoń do nas pod numer +49 2303 89991, zanim cokolwiek zmienisz w FaceFormerze.
Czy FaceFormer to trener języka dla dzieci?
Tak często się go szuka. Nie trenuje on jednak samego języka, lecz język razem z zamykaniem ust, połykaniem i oddychaniem przez nos. Podczas połykania powstaje lekkie podciśnienie, a język układa się przy podniebieniu.
Jak zmotywować dziecko do treningu?
Zabawą, pochwałą i stałymi porami, na przykład po myciu zębów. Ćwiczcie razem, korzystajcie z filmów do wspólnego ćwiczenia i książeczki sukcesów. Jeśli zupełnie nie wychodzi, gabinet terapeutyczny zdejmie z ciebie dużo presji.
Jak może wyglądać pierwsza sesja z FaceFormer z małym dzieckiem?
Najlepiej w formie zabawy, czy to w gabinecie, czy w domu. Dziecko może najpierw obejrzeć i dotknąć żółty ZERO, zanim trafi on do buzi, a ty albo terapeutka pokazujecie ćwiczenie. W ten sposób krok po kroku oswaja się z urządzeniem, bez presji i we własnym tempie.
Czy moje dziecko może używać FaceFormer z aparatem ortodontycznym?
Tak, z aparatem ruchomym i stałym, także w nocy. Pasek wosku ortodontycznego na zamkach chroni materiał. Uzgodnij przebieg z gabinetem ortodontycznym.
Czy moje dziecko może połknąć FaceFormer w nocy?
Klin wargowy leży przed wargami, membrana w przedsionku jamy ustnej przed zębami. Gdy nos jest zatkany, dzieci podczas snu zwykle nieświadomie wypychają FaceFormer. To normalne, że na początku rano leży na poduszce. Ze stosowaniem nocnym zaczynacie dopiero wtedy, gdy trening w ciągu dnia trwa już kilka tygodni.
Czy moje dziecko może nosić FaceFormer przez wiele miesięcy, także w nocy?
Tak, ZERO towarzyszy dziecku przez kilkumiesięczny okres treningu, w nocy jako uzupełnienie treningu w ciągu dnia, a nie jego zastępstwo. Zwracaj przy tym uwagę na sygnały takie jak ucisk na zęby, podrażniona błona śluzowa czy utrzymujący się niespokojny sen. Wtedy zróbcie krótką przerwę i kontynuujcie z mniejszą liczbą powtórzeń. Jeśli to się utrzymuje, porozmawiaj o tym w swoim gabinecie albo zadzwoń do nas pod numer +49 2303 89991.
Czy FaceFormer zastępuje smoczek?
Nie. To urządzenie treningowe do krótkich sesji ćwiczeń i do stosowania w nocy według planu, a nie smoczek uspokajający. Przy oduczaniu smoczka i ssania kciuka jest stosowany, ponieważ prowadzi wargi i język do wzorca, który smoczek wypiera. W przypadku kciuka warto ponadto spokojnie odwracać uwagę zamiast zakazywać, w ciągu dnia czymś zajmującym dłonie, a wieczorem stałym rytuałem zasypiania.
Dlaczego często używany smoczek może ograniczać język mojego dziecka?
Język potrzebuje swobody ruchu, podczas picia, później podczas jedzenia z łyżeczki i przy każdym połknięciu, aby wracać do swojej pozycji referencyjnej przy podniebieniu. Jeśli przez długi czas leży na nim smoczek, naszym zdaniem z reguły nie może już robić tego swobodnie i podczas połykania szuka drogi okrężnej, która może się utrwalić. Decydujący jest więc nie tyle sam smoczek, ile to, jak często i jak długo jest w buzi.
Czy kubki niekapki lub kubki z ustnikiem mogą podobnie wpływać na ten wzorzec?
Naszym zdaniem z reguły tak, jeśli ustnik często i długo jest w buzi. Leży wtedy na języku podobnie jak smoczek i ogranicza jego swobodny ruch podczas połykania. Otwarty kubek albo nakładka bez ustnika zostawia mu więcej swobody.
Moje dziecko jest przeziębione. Czy powinno dalej ćwiczyć?
Krótka przerwa to żaden problem. Wróćcie do ćwiczeń jak najszybciej. Jeśli nos jest zatkany przez dłuższy czas, zleć lekarzowi zbadanie dróg oddechowych.
Jak długo trwa trening?
To zależy od tego, jak długo wzorzec już istnieje. Licz się z kilkoma miesiącami. Trening trwa dalej, nawet jeśli wcześnie coś się zmienia, aż zamykanie ust i oddychanie przez nos także we śnie będą działać samoczynnie.
Czy niemiecka kasa chorych pokrywa koszty?
Samego FaceFormera niemieckie kasy chorych z reguły nie refundują. Więcej na ten temat: Czy niemiecka kasa chorych refunduje FaceFormer?
Źródła
- Schwan M (2007). Evaluation einer innovativen apparativen Therapie zur Harmonisierung der orofazialen Muskulatur und Funktion. Eine prospektive randomisierte klinische Studie bei Kindern. Rozprawa doktorska, Universitätsklinikum Hamburg-Eppendorf. PDF
- Korbmacher HM, Schwan M, Berndsen S, Bull J, Kahl-Nieke B (2004). Evaluation of a new concept of myofunctional therapy in children. International Journal of Orofacial Myology 30:39–52. PMID 15832861
- Abdel Hadi LA, Aburahma SK (2022). Effect of mouth breathing on dentofacial morphology, przegląd systematyczny. PMC9498581
- Berndsen K-J, Berndsen S. FaceFormer Trainings-Therapie. Manual zur Methodik. Wydanie 2, 2024, rozdział o dzieciach.
Zaczynamy
Gotowy na trening?
Bezpłatna aplikacja FaceFormer prowadzi przez ćwiczenia podstawowe, liczy powtórzenia i przypomina o sesjach. Jeśli chcesz, może ci towarzyszyć gabinet z wykazu terapeutów.
FaceFormer ZERO + ONE
Obie twardości materiału na początek, na dzień i na noc. Zestaw dla dorosłych.
FaceFormer ZERO
Bardziej miękki FaceFormer na początek, dla dzieci i na noc.
FaceFormer ZERO – zestaw dla dzieci
ZERO z pudełkiem higienicznym, pluszowym etui i książeczką sukcesów z pieczątką.
Trening FaceFormer ma na celu ponowne fizjologiczne ustawienie funkcji podstawowych – oddychania, połykania i równowagi głowy – poprzez zamykanie ust i pozycję referencyjną języka, tworząc w ten sposób warunki, w których dolegliwości mogą się zmniejszyć. Nie zastępuje konsultacji lekarskiej. Terapeutki i terapeutów w swojej okolicy znajdziesz w wykazie terapeutów.